HOME

<< back

Chloropidae Halmvliegen

Halmvliegen weetjes

Fotografie weetjes

Mogelijke look-alikes

Andere bronnen



Aphanotrigonum nigripes Aphanotrigonum nigripes Aphanotrigonum nigripes Aphanotrigonum nigripes
Aphanotrigonum nigripes
Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum Aphanotrigonum trilineatum
Aphanotrigonum trilineatum
Calamoncosis apystylina Calamoncosis apystylina Calamoncosis apystylina
Calamoncosis apystylina Zie langwerpig scutellum met borstels op puntige doorntjes
Calamoncosis aprica Calamoncosis aprica Calamoncosis aprica
Calamoncosis aprica halters en palpen zwart, 1 achterste notopleural
Calamoncosis glyceriae Calamoncosis glyceriae Calamoncosis glyceriae
Calamoncosis glyceriae 2 achterste notopleurals, halters lichtkleurig
Cetema cereris Cetema cereris Cetema cereris
Cetema cereris
Cetema elongatum Cetema elongatum Cetema elongatum Cetema elongatum
Cetema elongatum
Cetema neglectum Cetema neglectum
Cetema neglectum
Cetema spec. Cetema spec. Cetema spec. Cetema spec.
Cetema spec.
Chlorops hypostigma Chlorops hypostigma Chlorops hypostigma
Chlorops hypostigma
Chlorops limbatus Chlorops limbatus Chlorops limbatus
Chlorops cf. limbatus
Chlorops rossicus Chlorops rossicus Chlorops rossicus Chlorops rossicus Chlorops rossicus Chlorops rossicus Chlorops rossicus
Chlorops rossicus
Chlorops spec. Chlorops spec. Chlorops spec. Chlorops spec.
Chlorops spec. (1)
Chlorops spec. Chlorops spec. Chlorops spec.
Chlorops spec. (2)
Chloropidae indet. Chloropidae indet. Chloropidae indet. Chloropidae indet.
Chloropidae indet.
Conioscinella mimula Conioscinella mimula Conioscinella mimula Conioscinella mimula
Conioscinella mimula
Cryptonevra diadema Cryptonevra diadema Cryptonevra diadema
Cryptonevra diadema
Cryptonevra flavitarsis Cryptonevra flavitarsis Cryptonevra flavitarsis
Cryptonevra flavitarsis
Diplotoxa messoria Diplotoxa messoria Diplotoxa messoria Diplotoxa messoria Diplotoxa messoria
Diplotoxa messoria
Elachiptera brevipennis Elachiptera brevipennis
Elachiptera brevipennis (foto J.A. van Erkelens)
Elachiptera cornuta Elachiptera cornuta Elachiptera cornuta
Elachiptera cornuta Algemeen
Elachiptera diastema Elachiptera diastema Elachiptera diastema Elachiptera diastema Elachiptera diastema
Elachiptera diastema Algemeen
Elachiptera megaspis(f) Elachiptera megaspis(f) Elachiptera megaspis(f) Elachiptera megaspis(f)
Elachiptera megaspis(f)
Elachiptera tuberculifera Elachiptera tuberculifera
Elachiptera tuberculifera
Epichlorops puncticollis Epichlorops puncticollis Epichlorops puncticollis
Epichlorops puncticollis
Incertella albipalpis Incertella albipalpis Incertella albipalpis
Incertella albipalpis
Lasiamba palposa Lasiamba palposa Lasiamba palposa Lasiamba palposa
Lasiamba palposa
Lasiosina albipila Lasiosina albipila Lasiosina albipila Lasiosina albipila Lasiosina albipila Lasiosina albipila Lasiosina albipila
Lasiosina albipila
Lipara lucens Lipara lucens Lipara lucens
Lipara lucens een relatief grote soort halmvlieg
Lipara pullitarsis Lipara pullitarsis Lipara pullitarsis Lipara pullitarsis Lipara pullitarsis
Lipara pullitarsis Zwartvoetsigaarvlieg een relatief grote soort halmvlieg
Meromyza cf. mosquensis Meromyza cf. mosquensis Meromyza cf. mosquensis
Meromyza cf. mosquensis
Meromyza rohdendorfi Meromyza rohdendorfi Meromyza rohdendorfi Meromyza rohdendorfi
Meromyza cf. rohdendorfi
Meromyza saltatrix Meromyza saltatrix Meromyza saltatrix Meromyza saltatrix
Meromyza saltatrix
Meromyza spec. Meromyza spec. Meromyza spec. Meromyza spec.
Meromyza spec. (1)
Meromyza spec. Meromyza spec.
Meromyza spec. (2)
Oscinella frit Oscinella frit Oscinella frit
Oscinella frit?
Oscinella Oscinella Oscinella Oscinella
Oscinella frit Fritvlieg Zeer algemeen
Oscinella maura
Oscinella maura
Oscinella nitidissima Oscinella nitidissima
Oscinella nitidissima
Oscinimorpha minutissima Oscinimorpha minutissima Oscinimorpha minutissima Oscinimorpha minutissima
Oscinimorpha minutissima
Platycephala planifrons Platycephala planifrons
Platycephala planifrons frons met diepe zwarte punctures, 3e antennelid top geleidelijk iets minder breed dan basis.
Platycephala umbraculata Platycephala umbraculata
Platycephala umbraculata frons zonder diepe punctures, 3e antennelid top dun lang en duidelijk dunner dan basis
Thaumatomyia glabra Thaumatomyia glabra
Thaumatomyia glabra
Thaumatomyia hallandica Thaumatomyia hallandica Thaumatomyia hallandica
Thaumatomyia hallandica
Thaumatomyia notata Thaumatomyia notata Thaumatomyia notata Thaumatomyia notata
Thaumatomyia notata Zeer algemeen
Thaumatomyia spec. Thaumatomyia spec.
Thaumatomyia spec.
Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata Trachysiphonella scutellata
Trachysiphonella scutellata
Tricimba cincta Tricimba cincta Tricimba cincta Tricimba cincta
Tricimba cincta
Oscinella spec.
Oscinella op dode zandloopkever


Lipara lucens Lipara lucens
Lipara lucens Grote rietsigaargalvlieg foto 1 rietgal foto 2 de vlieg zelf

Lipara lucens veroorzaakt een verdikte rietstengel door galvorming. De vrouwtjes van de Rietsigaargalvlieg Lipara lucens legt een eitje op de top van de rietstengel. De larve die uit het ei ontstaat vreet zich naar binnen tot het groeipunt. Ze voeden zich met de omgekrulde jonge bladeren. Als ze groot zijn gaan ze in de galkamer waar ze verpoppen en de winter doorbrengen. Ze komen uit de pop in mei-juni. Er is maar één generatie per jaar. De vrouwtjes zijn meteen geslachtsrijp en rijp voor paring zodra ze buiten zijn.

De mannetjes en vrouwtjes communiceren met bepaalde vibraties om de partner te lokken. Hoe ze de (soortspecifieke) vibraties veroorzaken heb ik nog niet kunnen vinden. Opvallend is dat de vrouwtjes bij voorkeur hun eitjes leggen op riet wat niet met de voeten in het water staat. Dit heeft te maken met de betere anatomische structuur van riet op het droge. Bron: Emilia Nartshuk & Hugo Andersson (2013) The Frit Flies (Chloropidae, Diptera) of Fennoscandia and Denmark.

In de larve ruimte in de rietstengel kunnen zich ook andere soorten vestigen (commensaal), die dezelfde ruimte in de stengel gebruiken maar geen negatief effect ('inquilinen') hebben op Lipara lucens. De commensale inquilinen van Lipara lucens zijn Cryptonevra soorten. Zie onder foto's van Cryptonevra diadema en Cryptonevra flavitarsis.

Cryptonevra diadema Cryptonevra diadema Cryptonevra diadema
Cryptonevra diadema larve samen met Lipara lucens larve in rietstengel.
Cryptonevra flavitarsis Cryptonevra flavitarsis Cryptonevra flavitarsis
Cryptonevra flavitarsis larve samen met Lipara lucens larve in rietstengel.

Halmvliegen Weetjes

Er zijn in Nederland ongeveer 140 soorten halmvliegjes. De meeste soorten zijn klein <4mm, een een aantal wat groter tot 8 mm. Ze heten halmvliegjes omdat een aantal soorten veelvuldig in grashalmen te vinden zijn. Ze worden dan ook niet zo vaak gezien en worden meest gevangen met een sleepnet.

Een zeer algemene soort is Thaumatomyia notata die op veel verschillende biotopen te vinden is. Ze kunnen ook in gebouwen voorkomen om te overwinteren en zelfs in zeer grote aantallen bijelkaar. Soorten die wel op Thaumatomyia lijken zijn de geelzwarte Chlorops soorten waar Chlorops hypostigma, Chlorops rossicus algemene soorten zijn.

De Fritvlieg Oscinella frit is een zeer klein en algemeen vliegje, die te vinden is in veel biotopen.

Elachiptera soorten vinden we vooral in oeverbiotopen. In kustgebieden komen Platycephala planifrons Dicraeus fennicus en Eutropha fennicus regelmatig voor.

De larven van sommige soorten worden als een pest beschouwd, zoals Lipara die gallen vormt in riet en Thaumatomyia die in grote getallen in wortels van grassen kan voorkomen. De meeste soorten larven leven in grassen en zeggen bijv. Oscinellla, Calamoncosis, Lipara, Conioscinella, Chlorops, Meromyza, Platycephala, Cetema, Eurina, Camarota. In de zaadhalmen komen Dicraeus en Pseudopachychaeta voor. Cryptonevra sooorten zijn inquilinen van Lipara luscens, dwz ze leven als medebewoners in de holtes door Lipara larven gevormde gallen in riet.

Weinig soorten zijn te vinden in een bosomgeving. Dit betreft Gaurax en Hapleginella die als larve in zaad kegels van naaldbomen voorkomen. Gampsocera en sommige Tricimba en Rhodosiella komen voor op paddenstoelen.

Een klein aantal soorten zijn bloembezoekers zoals sommige Chlorops soorten, Meromyza soorten. Sommige soorten vind je op kadavers bijv. Tricimba. Veel soorten leven als larve van 'frass' = faeces van ander insectenlarven, van rottend organisch materiaal.

Soorten die als imago overwinteren omvatten sommige Elachiptera, Aphanotrigonum, Pseudopachychaeta en Thaumatomyia.

Fotografie Weetjes

Kenmerken op het eerste gezicht om halmvliegjes te onderscheiden zijn het typische kopje met een vaak groot en glanzend ocellum (oogjesdriehoekje) op het voorhoofd, de typische antennes en de karakteristieke vleugeltekening. Opvallende soorten zijn de soorten met een plat voorhoofd en langgerekte kop de Platycephala soorten en de soorten met verdikte dijen van de achterpoten de Meromyza sooorten.

Het is moeilijk om soorten met voldoende details te fotograferen. Het zijaanzicht van de kop is belangrijk waarbij de beharing van de antenne en de grootte van het derde antenne lid in vergelijking met de hoogte van de wang en de dikte van de voordij soms belangrijk is. Een schuin van boven aanzicht is nodig om de beharing van het voorhoofd weer te geven en uitsluitsel te geven of beharing alleen buiten het ooogjesdriehoekje voorkomt of ook in één of meer rijen binnen de grenzen van de oogjesdriehoek.

De Elachiptera soorten zijn algemeen en hebben haren op uitsteeksels op de rand van het scutellum staan. Een bovenaanzicht kan duidelijkheid verschaffen over de onderlange afstand van de uitsteeksels, en de glansstrepen op de rug.

Lipara lucens is een relatief grote soort, met harig scutum. De kop van Eurina en Platycephala zijn langgerekt driehoekig.

Meromyza heeft dikke achterdijen. Onderscheid van veel soorten Meromyza vereisen genitaal onderzoek van de mannetjes. Dit geldt ook voor veel andere genera waar van veel met kleine soorten <4mm.

Mogelijke look-alikes

Er zijn meerdere kleine vliegen soorten die gelijken op halm vliegjes, zoals de Mineervliegjes (Agromyzidae), Milichiidae en Odiniidae.

Trigonometopus frontalis Trigonometopus frontalis Trigonometopus frontalis
Trigonometopus frontalis is een Lauxaniidae die wel iets lijkt op Platycephalus uit de Chloropidae familie

Andere Bronnen

De beste bron voor determinatie van Chloropidae is de studie van Emilia P. Nartshuk and Hugo Andersson (2013) The Frit Flies (Chloropidae, Diptera) of Fennoscandia and Denmark. Ze beschrijven alle Noord Europese soorten.

Revision of Meigen's Chloropidae by Nartshuk.

Wikipedia Chloropidae.

Gampsocera numerata een nieuwe Halmvlieg voor Nederland en Belgie auteurs Dek, Ligot en Raymakers 2016 in NFM.

BOVEN