HOME

<< back

Pallopteridae "Flapper" vliegen

"Flapper" vliegen weetjes
Fotografie weetjes
Mogelijke look-alikes
Andere bronnen


Palloptera quinquemaculata Palloptera quinquemaculata Palloptera quinquemaculata Palloptera quinquemaculata
Palloptera quinquemaculata
Palloptera scutellata Palloptera scutellata Palloptera scutellata Palloptera scutellata
Palloptera scutellata
Palloptera trimaculata
Palloptera trimaculata
Palloptera umbellatarum Palloptera umbellatarum
Palloptera umbellatarum
Palloptera ustulata Palloptera ustulata
Palloptera ustulata

"Flapper" vliegen Weetjes

Er is geen officiëlle Nederlandese naam. In het Engels worden ze Flutter flies genoemd vanwege hun gedrag met snel vibrerende vleugeltjes. Vrij vertaald zou je ze fladder of beter "Flapper" vliegen kunnen noemen.

Het flapper gedrag vertonen ze meest in de namiddag en avond.

Er zijn tien soorten, alle van het geslacht Palloptera. Hoewel Stephen Marshal (2012) Palloptera muliebris vermeldt als Toxonevra muliebris. Enige rechtvaardiging zou hiervoor kunnen bestaan door hun afwijkende uiterlijk, vleugeltekening en voedselgedrag. Maar deze naamgeving wordt niet gebruikt door de N.S.R. (Nederlandse Soorten Register).

Pallopteridae familie overzicht op waarneming.nl

Ze hebben een grijs of bruinrood scutum en vlekjes op de vleugels. Op het voorhoofd staan slechts 1 paar reclinate orbitals (naar achteren staande voorhoofdsrandborstels).

Opvallend is de lange stevige puntige legboor van de vrouwtjes.

Palloptera scutella is pas recent officieel gemeld in Nederland (2007) en België (2008) en Duitsland (2006).

Er waren eerst nogal wat speculaties over Pallloptera scutellata. Heeft deze vlieg een parthenogonetische voortplanting (maagdelijke voortplanting), d.w.z. kan het vrouwtje zonder bevruchting door een mannetje toch vruchtbare eitjes leggen? Er werden namelijk vrijwel alleen vrouwtjes gevonden. Het wachten was dus totdat iemand een mannetje vindt en/of paring ziet van een mannetje en vrouwtje.

Gelukkig konden Jan Willem van Zuijlen en Louis Bouman meerdere mannetjes uitkweken gesleept uit Pitrus. De larven van Palloptera leven in grassen en biezen. Palloptera scutellata larven leven in Juncus effusus (Pitrus) en Juncus acutiformis (Veldrus).

Palloptera scutellata is de enige soort Palloptera die als imago overwintert. Bouwmans en Van Zuijlen vermoeden dat dit te maken heeft met de larve habitat die van Pitrus die 's winters soms erg lang onder water kunnen komen te staan waardoor de larven gedood zouden kunnen worden. Als imago kun je overleven ook bij langdurig hoog water, en als je voor de winter bevrucht bent en de eitjes pas gelegd worden na de winter heeft het vrouwtje verder geen mannetje nodig in het voorjaar. Dit zou kunnen verklaren waarom er alleen vrouwtjes worden gevonden in het voorjaar en zowel mannetjes en vrouwtjes in het najaar.

Stephen Marshal (2012) vermeldt dat de larven van Toxonevra = Palloptera muliebris predateren op andere insecten, vooral larven van galmuggen en op schimmeldraden achter boomschors.

Palloptera larven zijn ook gevonden in bloemhoofdjes van Asteracaea.

Fotografie Weetjes

De soorten zijn redelijk goed van foto's te onderscheiden op basis van verschillen in vleugelvlektekening, de beharing van de kop met twee oograndborstels, en de typische legboor van het vrouwtje. Sommige individuen hebben vrijwel heldere vleugels en de vlekken zijn niet duidelijk uitgekleurd. Dit geldt blijkbaar ook voor sommige net geboren imago's.

Iain MacGowan (1999) beschrijft het fenomeen van heldere vleugels bij Palloptera anderssoni.

Palloptera anderssoni is recent ook in Nederland gevonden. De publicatie van Iain MacGowan kan helpen om P. anderssoni te onderscheiden, en wellicht zullen er meer P. anderssoni opduiken nu in Nederland.

Mogelijke look-alikes

Ze lijken op het eerste gezicht deels op sommige Lauxaniidae en Heleomyzidae. Heleomyzidae onderscheiden zich vooral door hun lange en ver uitelkaar staande borstelharen op de costa (= behaarde vleugelrand). zie hieronder tweede foto Neoleria ruficeps en foto Tephrochlamys ruficeps.

Minettia inusta Pseudolyciella stylata
Lauxaniidae >Minettia inusta en Pseudolyciella stylata
Neoleria ruficeps Neoleria ruficeps Tephrochlamys flavipes Tephrochlamys rufiventris
Heleomyzidae > Neoleria ruficeps (1,2), Tephrochlamys flavipes (3) en Tephrochlamys rufiventris (4)

Andere Bronnen

Recent is de elfde soort Palloptera gemeldt Palloptera anderssoni publicatie in voorbereiding Paul Beuk en Jan Willem van Zuijlen.

Update over naamgeving Pallopteridae en voorkomen van soorten in Nederland

Zuijlen, J.W.A. van, & B. van Aartsen, 2013. Family Pallopteridae. On: Beuk, P.L.Th. (Ed.): Checklist of the Diptera of the Netherlands: https://www.diptera-info.nl/news.php?fam=Pallopteridae. (Visited: 20/03/2016.)

BOVEN